Tiêu
chảy ở trẻ em
là một vấn đề y tế toàn cầu và trở thành gánh nặng kinh tế không nhỏ đối với
các nước đang phát triển. Tình trạng tiêu chảy khiến trẻ hấp thụ kém, biếng ăn và có khả năng
suy dinh dưỡng nếu như không có chế độ ăn uống hợp lý. Ngoài ra, nguy hiểm hơn,
tính mạng của trẻ sẽ bị đe dọa nếu mất nước và điện giải nặng. Cha mẹ không nên
chủ quan với căn bệnh gây tử vong hàng đầu này.
Trị tiêu chảy đúng cách, tức thời là ưu tiên trong
việc phục hồi sức khỏe của trẻ
Theo định nghĩa của Tổ chức
Y tế Thế giới WHO thì tiêu chảy là khi trẻ đi ngoài phân lỏng nhiều hơn ba lần
mỗi ngày hoặc nhiều lần hơn so với lúc khỏe mạnh và kéo dài không quá hai tuần.
Cụ thể hơn, quá trình các vi khuẩn có hại khi xâm nhập vào đường ruột, lấn áp
các vi khuẩn có lợi và tiết ra độc tố làm rối loạn tiêu hóa, mà triệu chứng điển
hình là tiêu chảy, lúc này trẻ
hấp thụ kém các chất dinh dưỡng được đưa vào cơ thể.
1.
Nguyên nhân gây tiêu chảy ở trẻ em vô
cùng đa dạng
Có rất nhiều nguyên nhân
gây tiêu chảy ở trẻ em.
Dưới đây là một số vi khuẩn, vi rút và ký sinh trùng phổ biến khiến trẻ bị tiêu
chảy:
- Virus: Một số loại virus như Rotavirus, Adenovirus,
Calisivirus, Astrovirus có thể gây tiêu chảy ở bé với các biểu hiện kèm theo
như nôn ói, đau bụng, sốt, rùng mình, cơ thể trẻ mệt lả. Trong đó, Rotavirus gây ra 60% các ca
tiêu chảy ở trẻ em.
- Vi khuẩn: Một số loại vi khuẩn như
Salmolenna, Shigella, Staphylococcus hoặc E.coli có khả năng gây tiêu chảy ở
bé. Nếu bị nhiễm khuẩn, nguy cơ mắc tiêu chảy nặng ở bé là khá cao với một số dấu
hiệu kèm theo như trẻ đi ngoài nhiều lần trong ngày, nôn ói, phân lẫn chất nhầy
hoặc máu, sốt và mệt mỏi…
Vi
khuẩn E.coli thường được tìm thấy trong nguồn thức ăn chưa chín hoặc bị nhiễm
khuẩn. Đây được xem là loại vi khuẩn nguy hiểm số 1 vì nó có khả năng khiến bé bị tiêu chảy
nặng.
-
Ký sinh trùng: Giardiasis là một loại ký sinh trùng phổ biến và cực nhỏ cư trú
trong ruột. Triệu chứng khi bé
bị tiêu chảy do nhiễm ký sinh trùng bao gồm đi ngoài phân lỏng, phân có
lẫn chất nhầy, người bé như sưng lên. Loài ký sinh trùng này có khả năng sinh
sôi nảy nở trong ruột và bé cần được điều trị bởi một loại thuốc đặc biệt theo
chỉ định của bác sĩ.
Trẻ hấp thụ kém do rối loạn tiêu hóa là
nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng suy dinh dưỡng
2. Hậu quả nghiêm trọng của tiêu chảy đối với sức khỏe trẻ
Mất nước và thiếu hụt
các chất điện giải như natri, clorua, bicarbonat và kali sẽ làm giảm khối lượng
tuần hoàn dẫn đến truỵ tim mạch và có thể tử vong. Nếu trị tiêu chảy không kịp thời và đúng cách
có thể gây rối loạn tiêu hóa, trẻ hấp thụ kém và biếng ăn dẫn đến suy dinh dưỡng, giảm miễn dịch,
trẻ bị sụt cân và kém phát triển giai đoạn sau này.
3. Chú ý cách trị tiêu chảy cho trẻ
Cha
mẹ cần ưu tiên bù nước và điện giải qua chế độ ăn của trẻ. Trong thời gian bị tiêu chảy,
trẻ hấp thụ kém
các chất dinh dưỡng hơn bình thường, hãy đảm bảo được khoảng 60% các chất được
dung nạp vào hệ tiêu hóa của trẻ, vì thế cha mẹ cố gắng cho trẻ ăn đủ khẩu phần,
không bắt trẻ kiêng khem trong suốt quá trình bị tiêu chảy thì sẽ tránh được việc
trẻ sụt cân, suy dinh dưỡng, còi xương và chậm phát triển. Cha mẹ có thể chia
nhỏ thành nhiều bữa trong ngày để đảm bảo đủ lượng thức ăn mà không gây tâm lý
biếng ăn do bệnh ở trẻ. Hơn nữa, dù trẻ đã ngừng tiêu chảy thì cha mẹ vẫn nên
tiếp tục bổ sung dinh dưỡng trong hai tuần tiếp theo giúp cho trẻ hồi phục
nhanh và tránh suy dinh dưỡng.
Không tự ý mua thuốc kháng
sinh hoặc thuốc cầm tiêu chảy cho trẻ uống mà không có chỉ định của bác sĩ vì sẽ
khiến tình trạng bệnh của trẻ nghiêm trọng hơn. Nếu trẻ có bất cứ biểu hiện gì
bất thường thì đưa đến bệnh viện ngay lập tức để bác sĩ theo dõi và điều trị kịp
thời.
